Ik overdrijf niet door te zeggen dat Amsterdamned, van regisseur Dick Maas, tot het beste behoort wat in Nederland op genregebied is gemaakt en ontzettend belangrijk is geweest voor de genrefilm in Nederland in het algemeen. Toen Amsterdamned in 1988 uitkwam was dat een ware sensatie. Ik herinner mij nog goed dat de posters voor de film overal te zien waren, de clip van Lois Lane met de titel song regelmatig voorbij kwam op MTV en het belangrijkste: mensen hadden het erover. Een Nederlandse spektakelfilm als Amsterdamned was nog niet eerder gemaakt. Op deze schaal en zo ongegeneerd, het bestond hier niet. Dick Maas heeft laten zien dat het in Nederland wel degelijk mogelijk is, al valt helaas ook te concluderen dat het sindsdien nauwelijks een kans krijgt in Nederland. Dat het een hele generatie filmmakers en liefhebbers heeft geïnspireerd staat wel duidelijk. Het woord ‘nee’ staat niet in het woordenboek van Dick Maas en hij blijft proberen spektakel toe te voegen aan ons Nederlandse filmaanbod dat vooral wordt gedomineerd door kinderfilms en romantische komedies. Soms met succes, zoals met Sint, en soms met een tegenvaller zoals Prooi.

En nu, in 2025, komt Dick Maas niet met alleen een nieuwe actie/horrorfilm, maar is het ook nog het vervolg op het zeer geliefde Amsterdamned uit 1987! Gaat Amsterdamned II ook zo’n fenomeen worden als het origineel uit de jaren 80?

Het plot: De Amsterdamse grachten worden onverwachts getroffen door een aantal gruwelijke en bizarre moorden. Rechercheur Tara Lee wordt op de zaak gezet maar de politieleiding weet dat deze zaak eigenlijk te groot voor haar is. De moorden doen sterk denken aan die van 37 jaar geleden en pensionado Eric Visser wordt vanuit Limburg overgehaald naar de hoofdstad om advies te geven. Naarmate de lijken blijven opduiken merkt ook Eric Visser dat hij toen, 37 jaar geleden, verkeerde conclusies heeft getrokken.

Dick Maas heeft in de afgelopen jaren 3 boeken gepubliceerd die de avonturen van rechercheur Eric Visser volgen in het oplossen van bizarre moordzaken. Bij het lezen daarvan wordt eigenlijk wel duidelijk dat er al veel eerder een nieuwe Amsterdamned-film gemaakt had moeten worden. Misschien zelfs wel een hele reeks. Bij het zien van Amsterdamned II krijg je dat gevoel ook, tot de derde akte. Want daar verliest de film zich behoorlijk.

Opvallend aan Amsterdamned II is dat Maas de hoofdstad mooier neerzet dan ooit. Als Amsterdammer voelde ik dan ook een soort van trots. Ook al valt de regen met bakken naar beneden, Maas laat zien dat ook dan Mokum erg mooi is. Hoewel de film het vaak heeft over ‘een stad in verval’ laat Maas juist ook zien hoe mooi de stad is met behulp van moderne technieken als drones, maar ook door zich opvallend ingetogen te houden. Zagen wij in Do Not Disturb nog een karikatuur van zwervers die zich in de binnenstad (!) verwarmen aan vuur uit olievaten in achterafstraatjes, hier is dat veel minder aanwezig. Veel minder, maar niet helemaal natuurlijk. We hebben tenslotte te maken met een Dick Maas-film. Er zijn namelijk wel drugspanden waar junkies hun roes uitzitten met houten planken gebarricadeerde ramen op de eerste verdieping, maar dat gaat zo snel voorbij dat je er makkelijk overheen kijkt.

De personages in Maas zijn films zijn vaak ook karikaturen, maar ook hier houdt hij zich in. Verwacht niet een barrage aan platte dialogen, dialogen die prima pasten in zijn films uit de jaren 80 en 90, maar in de huidige tijd toch wel gedateerd aanvoelen. Maas lijkt zelf ook bewust te zijn daarvan. Net als je denkt dat hij zijn Eric Visser als een ouwe boomer laat voorkomen, iets met ‘vrouwen’ en ‘vegetarische vleesvervangers’, doet hij dat teniet met een enkel zinnetje en redt hij daarmee het personage.

Toch is het jammer dat Maas geen acteursregisseur is. Huub Stapel voelt heel goed aan wat Maas wil en handelt daar prima naar. Holly Mae Brood, als rechercheur Tara Lee, kan dat niet. Het is alsof Maas heeft gezegd: “Doe maar een beetje stoer”, waarna Brood de eerste 45 minuten van de film rondloopt met haar handen in haar broek als een cowboy uit een John Wayne-western.

Het probleem van Amsterdamned II ligt echter niet bij Brood, noch de duidelijk amateuristische bijfiguren die af en toe opduiken in de film. Zoals gezegd, Amsterdamned II loopt eigenlijk lekker vlot, Amsterdam ziet er prachtig uit en het is erg fijn om Huub Stapel weer voorbij te zien komen als Eric Visser. Toch is helaas overduidelijk te merken dat het budget van zo’n 6 miljoen blijkbaar niet voldoende was om overtuigende lijken te produceren. Kenmerkend aan die eerste Amsterdamned was de eerste moord op de prostitué die aan de brug een opvallende entree maakt bij een niets vermoedende rondvaartboot vol toeristen (en nonnen). Een opening van heb ik jou daar. Bij de eerste moord in Amsterdamned II is sprake van 2 ontklede personen die na te zijn omgebracht met een groot mes ook nog eens in de hens vliegen. Op kleinere schermen valt het misschien minder snel op, maar in IMAX is wel heel goed te zien dat er niet al te veel aandacht is besteed aan de poppen. Zo begin je je film toch niet?

Later in de film dient zich een scene aan in het riool van Amsterdam waar wij iets te zien dat het verhaal helemaal op zijn kop zet. Wat wij zien overtuigt echter niet en is zo vluchtig, en slecht geëdit dat het publiek na afloop zich eerder afvraagt wat het nu eigenlijk zag in plaats van enthousiast te worden. Die laatste derde akte is toch wel het grootste probleem van Amsterdamned II. Het is een terugkerend gegeven dat de films van Maas niet lekker afsluiten. Amsterdamned had ook een best onbevredigend einde, maar daar is makkelijk overheen te kijken omdat de film zo spectaculair was tot dat moment. Amsterdamned II is op veel vlakken een verkapte remake, wat niet erg is, maar weet gewoon een nog onbevredigender einde te creëren. Net als je denkt dat Maas nog even alle registers open gaat trekken is het verhaal blijkbaar klaar. Je verwacht dat er een aankondiging komt voor een vervolg, maar nee. Dit is het dan, je mag naar huis. Onbegrijpelijk.

Die laatste akte drukt een behoorlijke stempel op de film. De conclusie geeft namelijk ook een oordeel op wat wij hebben gezien in de eerste film, die ik beschouw als een Nederlandse klassieker, maar wie een beetje logisch nadenkt denkt daar het zijne van. Ik neem het altijd op voor de durf van Maas en ik had een dergelijk vermoeden na het zien van die eerste trailer dat het verhaal van de film een bepaalde kant op zou gaan. Dat juichte ik ook toe, ik was wel benieuwd waar Maas mee zou komen, maar dan moet je het wel waar maken. Dat gebeurt hier niet.